ก่อนศัลยกรรมห้ามกินอะไร? เพื่อผลลัพธ์ที่ดีก่อนผ่าตัด

ก่อนศัลยกรรมห้ามกินอะไร?

หากกำลังสงสัยว่าก่อนทำตาห้ามกินอะไร รวมถึงก่อนศัลยกรรมในเคสต่าง ๆ นี่คือกลุ่มอาหารและเครื่องดื่มที่ควรหลีกเลี่ยงค่ะ

อาหารที่มีไขมันสูง

ไม่ว่าจะเป็นของทอด ขนมขบเคี้ยวทอดกรอบ ไก่ทอด เฟรนช์ฟรายส์ อาหารจานด่วนไขมันสูง เนื้อสัตว์ติดมัน เนย มาร์การีน อาหารแปรรูปที่มีส่วนผสมของไขมันทรานส์ค่ะ

เครื่องดื่มแอลกอฮอล์

กลุ่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ทุกประเภททั้งเหล้า เบียร์ ไวน์ วอดก้า แชมเปญ อาหารและเครื่องดื่มที่มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์ เช่น กลุ่มอาหารที่ปรุงด้วยไวน์ เหล้า รวมถึงกลุ่มผลไม้หมัก เพราะแม้มีแอลกอฮอล์เพียงเล็กน้อยก็อาจส่งผลต่อการทำงานของยาชาและยาสลบค่ะ

เครื่องดื่มคาเฟอีน

เครื่องดื่มทุกประเภทที่มีส่วนผสมของคาเฟอีน ได้แก่ ชา กาแฟ เครื่องดื่มชูกำลัง น้ำอัดลม ช็อกโกแลต อาหาร-ขนมที่มีส่วนผสมของช็อกโกแลต รวมถึงยาแก้ปวดบางประเภทที่มีส่วนผสมของคาเฟอีน ซึ่งในกรณีของยา ควรปรึกษาแพทย์ก่อนทำศัลยกรรมค่ะ

อาหารเสริมและสมุนไพรต่าง ๆ

ทั้งกลุ่มที่มีผลต่อการแข็งตัวของเลือด ได้แก่ วิตามินอี น้ำมันปลา ขิง กระเทียม สาหร่ายสไปรูลินา กลุ่มกระตุ้นประสาท เช่น ชาเขียว โสม กลุ่มมีผลต่อระบบภูมิคุ้มกัน อาทิ แอสตรากาลัส เอคินาเซีย (Echinacea) รวมถึงอาหารเสริมเพื่อลดน้ำหนักทุกประเภทค่ะ

เกร็ดความรู้เพิ่มเติม: วิธีลดบวมหลังศัลยกรรม และผลไม้ลดบวมหลังศัลยกรรมมีอะไรบ้าง? อ่านเลย!

ทำไมต้องงดอาหารก่อนศัลยกรรม?

4 เหตุผลหลักที่แพทย์กำหนดให้งดอาหารก่อนศัลยกรรม เพื่อผลลัพธ์ที่ดีและลดความเสี่ยงต่อผลข้างเคียง ดังต่อไปนี้ค่ะ

ช่วยป้องกันการสำลักระหว่างการดมยาสลบ

เมื่อมีการดมยาสลบ กล้ามเนื้อหลายส่วนจะมีการคลายตัวรวมถึงกล้ามเนื้อที่เกี่ยวข้องกับการกลืน หากมีอาหารอยู่ในกระเพาะอาหารจึงเสี่ยงต่อการสำลักและย้อนเข้าสู่ปอด ซึ่งเป็นอันตรายได้ค่ะ

ช่วยลดความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนจากการใช้ยาสลบ

อาหารและเครื่องดื่มบางประเภทมีปฏิกิริยากับยาสลบ ยาชา เช่น กลุ่มที่มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์จะลดประสิทธิภาพของยาจึงอาจทำให้คนไข้รู้สึกตัวขณะผ่าตัด หรือสร้างผลข้างเคียงหรือภาวะแทรกซ้อนรุนแรงอื่น ๆ ได้ค่ะ

ช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดและความดันโลหิต

อาหารบางประเภทมีผลกับระดับน้ำตาลในเลือดและระดับความดันโลหิต เช่น น้ำอัดลม อาหาร-เครื่องดื่มรสหวานจัด อาหารแปรรูป อาหารโซเดียมสูง ของทอดของมัน จึงเสี่ยงต่อการเกิดอันตรายขณะผ่าตัดค่ะ

ช่วยลดอาการคลื่นไส้และอาเจียนหลังผ่าตัด

หลังผ่าตัดคนไข้บางรายอาจรู้สึกคลื่นไส้ อาเจียนจากฤทธิ์ยาชา ยาสลบ การงดอาหารก่อนศัลยกรรมจึงป้องกันอาการดังกล่าวได้ค่ะ

งดอาหารก่อนศัลยกรรมใช้เวลาเท่าไหร่?

อาหารและเครื่องดื่มแต่ละชนิดมีระยะเวลาที่เหมาะสมในการงดก่อนศัลยกรรมแตกต่างกัน ซึ่งสามารถสรุปได้ดังนี้ค่ะ

• งดอาหารมื้อหนัก 8 ชั่วโมง อาหารมื้อเบาและนม 6 ชั่วโมง ส่วนน้ำเปล่าหรือของเหลวใสงดก่อนทำศัลยกรรม 2 ชั่วโมง ทั้งนี้ระยะเวลาอาจปรับตามชนิดหัตถการและคำแนะนำของแพทย์ค่ะ 
• วิตามินและอาหารเสริม งดก่อนทำศัลยกรรม 7-14 วัน (ห้ามหยุดยาเอง ต้องให้แพทย์เจ้าของไข้เป็นผู้สั่ง)
• เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ รวมถึงการสูบบุหรี่ งดก่อนทำศัลยกรรมอย่างน้อย 4 สัปดาห์ (ทั้งก่อนและหลังผ่าตัด)
• ยากลุ่ม NSAIDs และยาต้านเกล็ดเลือด งดก่อนทำศัลยกรรม 5-7 วัน (ห้ามหยุดยาเอง ต้องให้แพทย์เจ้าของไข้เป็นผู้สั่ง)

ยาประจำตัวที่ต้องแจ้งแพทย์ก่อนศัลยกรรม

ยาสำหรับโรคหัวใจ

กลุ่มยาประเภทนี้ต้องกินอย่างต่อเนื่อง แนะนำให้แจ้งแพทย์ตั้งแต่ช่วงปรึกษาแพทย์เรื่องการทำศัลยกรรมค่ะ 

ยาควบคุมความดันโลหิต

ยาความดันโลหิตต้องกินอย่างต่อเนื่อง แต่แพทย์มักให้กินยาตามปกติในเช้าวันผ่าตัด โดยจิบน้ำเปล่าเพียงเล็กน้อย หรือบางกรณีแพทย์อาจให้งดชั่วคราวก่อนผ่าตัดขึ้นอยู่กับความเหมาะสมและระดับความดันโลหิตของคนไข้ค่ะ

ยาที่มีผลต่อการแข็งตัวของเลือด

อาทิ วาร์ฟาริน รวมถึงกลุ่มยาต้านเกล็ดเลือด เช่น แอสไพริน ส่วนมากแพทย์มักให้หยุดกินล่วงหน้า 5-7 วัน แต่ทั้งนี้ต้องแจ้งแพทย์ตั้งแต่ขั้นตอนปรึกษาค่ะ 

ยาสำหรับควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด

ยากลุ่มโรคเบาหวานมักต้องปรับขนาดการกินยาในวันผ่าตัด ซึ่งแพทย์จะเป็นผู้ประเมินตามความเหมาะสมตามแต่ละกรณีค่ะ